Aan het College van Burgemeester en Schepenen
Koning Albertlaan 1
9840 De Pinte
Mevrouw, mijne heren,
Betreft: Toevoegen agendapunt eerstkomende gemeenteraad
“Vraag tot afsluiten van een collectieve verzekering voor vrijwilligerswerk”
Zoals we allemaal weten speelt vrijwilligerswerk een belangrijke rol binnen onze maatschappij. Niet alleen betekent vrijwilligerswerk vaak een belangrijke aanvulling op het werk van beroepskrachten. Vrijwilligerswerk is ook heel waardevol op zich.
Vrijwilligerswerk bevordert immers de maatschappelijke samenhang, stimuleert de relaties tussen de mensen, verstevigt het middenveld, versterkt onze democratie, functioneert als een laboratorium voor nieuwe maatschappelijke ontwikkelingen, biedt een uitlaatklep voor maatschappelijke behoeften en bevordert de emancipatie van de burger.
Op 20 mei 2005 werd in de Kamer van Volksvertegenwoordigers het Wetsvoorstel betreffende de rechten van vrijwilligers goedgekeurd.
Met deze nieuwe wet wordt gepoogd tegemoet te komen aan de vraag van talrijke vrijwilligers en organisaties om tot een wettelijke omkadering te komen van het vrijwilligerswerk in ons land.
De grenzen van het begrip vrijwilliger en vrijwilligerswerk worden duidelijk aangegeven aan de hand van de definities die opgenomen zijn in de wet. Samengevat komt het hem erop neer dat een vrijwilliger een persoon is die voor een organisatie zonder winstoogmerk onbezoldigd en onverplicht een taak of activiteit uitvoert ten behoeve van derden.
Juridisch gezien bestaat er geen verbintenis tussen een vrijwilliger en de organisatie waar hij voor werkt. In de wet wordt daarom opgelegd dat de organisatie die gebruik maakt van vrijwilligers een organisatienota op voorhand moet overmaken aan de betrokken vrijwilligers. Aan de hand van deze organisatienota krijgt de vrijwilliger informatie over de aard van de uit te voeren taken of activiteiten, of en in hoeverre de activiteiten verzekerd zijn en of er een vergoeding wordt uitbetaald. De vrijwilliger wordt eveneens gewezen op het bestaan van de geheimhoudingsplicht vervat in artikel 458 van het Strafwetboek.
De organisatie kan de vrijwilliger vragen de nota voor ontvangst te ondertekenen en te dateren. De vrijwilliger is daar evenwel niet toe verplicht. Ondertekent hij de nota, dan erkent hij enkel deze te hebben ontvangen op de vermelde datum. De ondertekening verbindt de vrijwilliger tot niets, gelet op het volledig vrije karakter van het vrijwilligerswerk.
De wet omvat alle vrijwilligerswerk dat in België plaatsvindt, maar ook het vrijwilligerswerk dat voor een in België gevestigde organisatie deels in het buitenland wordt verricht.
In de wet wordt verder bepaald dat de organisatie aansprakelijk is voor de schade die de vrijwilliger aan derden veroorzaakt bij het verrichten van vrijwilligerswerk, op de wijze waarop aanstellers aansprakelijk zijn voor de schade aangericht door hun aangestelden.
Teneinde te vermijden dat een dergelijk schadegeval de organisatie financieel ten gronde zou richten wordt tevens bepaald dat een organisatie die gebruik maakt van vrijwilligers verzekeringscontract tot dekking van de risico’s met betrekking tot vrijwilligerswerk dient af te sluiten.
Hier knelt het schoentje echter voor vele kleine verenigingen en organisaties. De meeste grote verenigingen die een nationale koepel hebben, hebben vandaag de dag reeds dergelijke verzekering afgesloten door middel van een groepspolis. Dergelijke groepspolissen zorgen ervoor dat de premie die dient betaald te worden door de verschillende aangesloten verenigingen redelijk blijft.
Voor grote organisaties betekent zo’n verplichte verzekering geen grote kost. Voor kleine organisaties die werken met kleinere budgetten en weinig vrijwilligers, kan deze verzekering echter een grotere financiële inspanning vergen.
Indien nu iedere organisatie die met vrijwilligers werkt, hoe klein deze ook mag zijn, een dergelijke verzekering dient af te sluiten, zal dit vaak een bijkomende kost betekenen voor die organisatie terwijl heel vaak de organisatie net de bedoeling had om via de tussenkomst van de vrijwilligers een extra centje in de lade te krijgen voor de algemene werking van de organisatie. Samen met de SABAM-vergoeding, de billijke vergoeding en de vele vergunningen die soms noodzakelijk zijn, betekent dit vaak dat er niet veel overblijft voor de kleine verenigingen.
Het is net op dit punt dat een lokale overheid de verschillende kleinere organisaties die op haar grondgebied gevestigd zijn te hulp kan schieten.
Ook onze gemeente kan in deze het voortouw nemen en het vrijwilligerswerk extra stimuleren.
Als overheid kan zij in onderhandeling gaan met verschillende verzekeringsmaatschappijen om zo een goede groepspolis af te sluiten en een redelijke premie te bedingen voor de verenigingen op haar grondgebied.
Daarom vraagt Ruimte De Pinte aan het Pintse gemeentebestuur om op korte termijn na te gaan wat de financiële weerslag zou zijn indien de gemeente een collectieve verzekering af zou sluiten waarop de Pintse vrijwilligersorganisaties gratis zouden kunnen inschrijven.
Indien de gemeente zou oordelen dat deze financiële inspanning te zwaar zou doorwegen op de gemeentelijke begroting vraagt Ruimte dat het gemeentebestuur het nodige zou doen om het provinciaal bestuur aan te zetten tot het afsluiten van dergelijke verzekering.
De gratis vrijwilligersverzekering die het provinciebestuur van West-Vlaanderen organiseert, kan dan als voorbeeld dienen. Elke erkende vrijwilligersorganisatie kan er onder bepaalde voorwaarden een beroep doen op de gratis vrijwilligersverzekering. De organisatie heeft dan recht op een contingent van 80 vrijwilligersdagen die zij naar eigen goeddunken aanwendt om haar vrijwilligers tijdens haar activiteiten te verzekeren.
Ruimte is er van overtuigd dat dergelijk initiatief met applaus zal onthaald worden door de verschillende verenigingen en organisaties binnen onze gemeente. Op deze manier kan het gemeentebestuur alle vrijwilligers in de bloemetjes zetten en hen zo tonen dat hun werk echt geapprecieerd wordt.
Met de meeste hoogachting,
Wim Vanbiervliet
Raadslid Ruimte De Pinte